Wat gebeurt er?

Natuurlijk is elk stiefgezin anders, maar het proces van stiefgezinvorming verloopt volgens onderzoekers wel in bepaalde fasen. Er zijn verschillende modellen die gemiddeld twee tot vijf jaar duren. Als je allebei eigen kinderen hebt, is het  waarschijnlijk gemakkelijker om elkaar te begrijpen. Je bent immers allebei ouder en stiefouder.  

Beginfase

In de eerste periode kan er veel stress, chaos, ruzie en verdeeldheid zijn. Iedereen moet in deze fase aan elkaar wennen. Botsingen, ruzies en confrontaties zijn op zich geen slecht teken. Het is een teken van beweging, verandering, grenzen vervangen en dat zijn vaak hele emotionele processen. Maar het zijn processen waar ieder stiefgezin gewoon doorheen moet. De stiefouder kan zich onzeker voelen, want zijn of haar positie is minder duidelijk dan de positie van de echte ouder. De biologische ouder kan zich verscheurd voelen, er moet geschipperd worden tussen de gevoelens van de eigen  kinderen en die van je partner. Blijf in ieder geval met elkaar in gesprek, heb oog voor elkaars beleving en blijf naar elkaar luisteren, want de meeste relaties stranden in deze fase.

Tussenfase 

Na de eerste turbulente fase begint de scheidslijn tussen insiders en de outsiders te verdwijnen. Als outsider staat de stiefouder meer op afstand en is hij of zij vaak de eerste die de noodzaak tot verandering constateert. De stiefouder ziet duidelijker welke rollenpatronen, regels en gewoonten uit het vorige gezin moeten veranderen. Vergeet niet dat de biologische ouder een centrale rol speelt in het stiefgezin, de stiefouder moet in ieder geval niet veranderingen initiëren. Dat doe je natuurlijk samen. Sluit compromissen waar nodig, want je partner heeft niet altijd hetzelfde beeld als jou. Na een bepaalde periode ontstaat er meer rust. De gezinsleden raken aan elkaar gewend, zijn zich meer van elkaar bewust en passen zich aan. Je nieuwe gezin ontwikkelt zich langzaam. Er ontstaan nieuwe tradities, rollenpatronen en verhoudingen.  

Eindfase

Na enkele jaren zijn de grootste veranderingen achter de rug. Er is een nieuwe gezinsstructuur ontstaan en iedereen weet waar hij of zij aan toe is. De stiefouder heeft na deze fasen een duidelijk plek in het gezin. In een slecht scenario kan het ook anders verlopen. Je schoonmoeder die je na al die jaren nog niet accepteert, je puberende (stief)dochter die blijft dwarsliggen, een ex-partner die blijft saboteren. Soms is het onvermijdelijk om moeilijke keuzes te maken. Maar jullie gezin heeft ook rust nodig om te groeien en soms kan het nodig zijn om na jaren proberen even een radiostilte in te bouwen. Hoe moeilijk dat ook kan zijn.

Leeftijd stiefkinderen

De leeftijd van de (stief)kinderen speelt een belangrijke rol in dit proces. Over het algemeen geldt: hoe jonger de kinderen, hoe gemakkelijk het proces van stiefgezinvorming verloopt. Maar zit jullie gezin  in de beginfase en zijn er puberende (stief)kinderen (gemiddeld tussen de 2 en 5 of tussen de 12 en 18), dan kan dat extra moeilijkheden opleveren. Pubergedrag zorgt voor extra stress in het gezin en dat zet iedereen onder druk. Een situatie waarbij een volwassen puber ineens fulltime bij jullie komt wonen, kan ervoor zorgen dat jullie opnieuw in de eerste fase terechtkomen. In dit soort stresssituaties kan het moeilijk zijn om goed communiceren en samen met je partner problemen op te lossen. Het is belangrijk om met elkaar in gesprek te blijven en samen de grenzen te bewaken. En betrek het pubergedrag niet op jezelf, het gedrag hoort soms gewoon bij de levensfase van het kind.

Verhalen

Er zijn nog geen verhalen beschikbaar bij dit onderwerp.